عطا ملك جوينى

283

تاريخ جهانگشاى جوينى ( فارسى ) ( ط دنياى كتاب )

و انكيا نوين « 1 » بر ميسره از جانب كريت 88 « 2 » و بيات « 3 » ، و پادشاه در قلب لشكر به راه كرمان‌شاهان و حلوان حركت فرمود ، و از بغداد دوات‌دار كوچك با لشكر بيامد و ميان بعقوبه « 4 » و باجسرى « 5 » بكنار . . . « 6 » لشكرگاه ساخت و پادشاه بايجو را « 7 » فرموده بود كه از دجله

--> ( 1 ) كذا فى ج ( ) ، ل : انكما نوئين ، م : انكتا نوين ، ن : انكتايون ، مخ ندارد ، جك 264 : نرك ايلكا ، ولى در نسخهء خطّى كتابخانهء ملّى پاريس ( ضميمهء فارسى 209 ) : ايلكا ، - به قرينهء نسخهء خطّى جامع التّواريخ احتمال قوى ميرود كه انكيا نوين و ساير تحريفات اين كلمه در متن تصحيف « ايلكا نوين » باشد چه ايلكا نوين از سرداران معروف هولاكو بوده و نام او بسيار مكرّر در جك و حث در مورد فتح بغداد و غيره برده شده است در صورتى كه نام انكيا نوين در هيچ موقعى و هيچ مأخذى ديگر گويا ديده و شنيده نشده است ، ( 2 ) كذا فى ج ل ، م : كرنت ؟ ؟ ؟ ، ن : كزيت ، جك 264 : تكريت ( غلط فاحش ) ، مخ ندارد ، - رجوع بحواشى آخر كتاب ، ( 3 ) رجوع بج 1 ص 293 حاشيهء 1 ، ( 4 ) كذا فى م بباء موحّده در اوّل و هو الصّواب ، ج ن : يعقوبه بباء مثنّاة تحتانيّه در اوّل ، ل : يعقوبيّه ، كذلك ، - مراد بعقوبا قصبهء مشهور واقع بر ده فرسخى شمال شرقى بغداد است بر لب نهر ديالى بر سر راه خانقين ببغداد كه عوام اكنون يعقوبيّه گويند مانند كلمهء نسبت بيعقوب ( رجوع بمعجم البلدان و مراصد الاطّلاع و نزهة القلوب ص 42 و كتب جغرافى جديد ) ، ( 5 ) كذا فى جك 280 در فقرهء معادله ، ج ل م : باجشرى ، ن : باحبرى ؟ ؟ ؟ ، - در ج ل ن واو عاطفهء قبل ازين كلمه را ندارد ، - باجسرى كه باجسرا نيز نويسند شهركى بوده است قريب نه فرسخ در شمال شرقى بغداد بر لب نهر ديالى در جنوب بعقوباى سابق الذّكر ( رجوع بمعجم البلدان و مراصد الاطّلاع و نزهة القلوب ص 43 ) ، ( 6 ) بياض در م به مقدار يك كلمه ، ج ل ن بدون بياض ، مخ و جك عبارت معادله را ندارند ، - تقريبا جاى هيچ شك نيست كه كلمهء ساقطه قطعا « ديالى » بايد باشد يعنى نهر مشهور شرقى بغداد كه بعقوبا و باجسرا چنان كه گفتيم هردو بر كنار آن واقع است ، رجوع بص 285 ح 5 ، ( 7 ) كذا فى جك 262 ، ج ل : بانجو ، م : تايجو ، ن : تابجو ، - رجوع بص 282 ح 3 ،